Kế hoạch cổ phần hóa DNNN: Khó hoàn thành

THCL Báo cáo của Chính phủ đã xác định, năm 2015, phải CPH 289 DN để hoàn thành kế hoạch CPH 432 DNNN, giai đoạn 2011 - 2015. Song Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đã nhận định, khó có thể hoàn thành kế hoạch CPH trong năm nay.

Nặng gánh cuối năm

Tại Hội nghị Đẩy mạnh tái cơ cấu DNNN năm 2015 (ngày 13/11), BCĐ Đổi mới và phát triển DN đã báo cáo tình hình sắp xếp, CPH DNNN 10 tháng năm 2015. Theo Báo cáo của Bộ Tài chính, tính đến ngày 20/10, đã CPH 116/289 DNNN trong kế hoạch năm 2015.

Như vậy, trong 2 tháng còn lại sẽ phải hoàn thành CPH 173 DNNN. Trong số này, có 12 DN đã thành lập ban chỉ đạo, 100 DN đang xác định giá trị DN, 61 DN đã có quyết định công bố giá trị DN và 76 DN đã có quyết định phê duyệt phương án CPH để phát hành lần đầu ra công chúng (IPO).

Bộ Tài chính cũng nhận định, CPH DNNN luôn “chậm tiến độ”, cho dù đã được tăng tốc đáng kể trong năm 2014, đặc biệt là trong những tháng gần đây.

Tại hội nghị, ông Lê Mạnh Hà, Phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, Phó trưởng ban thường trực BCĐ Đổi mới và phát triển DN cho biết, cả nước đã có 175 DN được sắp xếp. Trong đó, có 159 DN đã được phê duyệt phương án CPH; 16 DN thực hiện sắp xếp theo các hình thức khác (bao gồm 4 DN thực hiện bán, 5 DN sáp nhập, 2 DN giải thể, 5 DN chuyển thành công ty TNHH 2 thành viên trở lên).

“Nếu các bộ, ngành, địa phương, DN sát sao, quyết liệt trong chỉ đạo và triển khai thực hiện phương án sắp xếp, CPH đã được phê duyệt, dự kiến, đến cuối năm 2015, sẽ CPH xong khoảng 210 DN. Như vậy, nếu tính cả năm 2014 và 2015, hoàn thành CPH 459 DN, đạt 90% kế hoạch của giai đoạn 2011 - 2015”, ông Hà nói.

Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh, Trưởng BCĐ Đổi mới và phát triển DN nhấn mạnh, ngay từ thời điểm này, các bộ, ngành, địa phương cần quyết tâm thực hiện CPH thành công với các DN đã được xác định có thể hoàn thành trong năm nay. Đối với các DN khác cũng phải tính toán cho phù hợp với nhu cầu của thị trường.

Quy định mới về CPH

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa ký ban hành Nghị định của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 59/2011/NĐ-CP về chuyển DN 100% vốn nhà nước thành công ty cổ phần.

Trao đổi về việc ban hành văn bản này, nhiều chuyên gia tài chính cho rằng, nghị định sẽ góp phần tháo gỡ những vướng mắc pháp lý mà tiến trình CPH đang gặp phải lâu nay. Điểm nhấn quan trọng của nghị định là tăng quyền, tăng trách nhiệm cho các chủ sở hữu và sửa đổi quy định còn vướng mắc trong xác định giá trị DN, một khâu quan trọng trong quá trình CPH DNNN.

Cụ thể, để giảm các công việc có tính sự vụ cho Thủ tướng Chính phủ và gắn trách nhiệm cho các bộ, ngành và địa phương, nghị định mới đã quy định cơ quan có thẩm quyền quyết định phương án CPH theo quy định của pháp luật.

Về cơ cấu vốn cổ phần lần đầu, nghị định mới chỉ quy định chung về cổ phần bán cho nhà đầu tư chiến lược và nhà đầu tư khác, thay cho quy định cụ thể cổ phần bán cho nhà đầu tư chiến lược và nhà đầu tư khác không thấp hơn 25% vốn điều lệ (trừ trường hợp quy định), số cổ phần bán cho các nhà đầu tư khác không thấp hơn 50% số cổ phần nêu trên.

Về tổ chức đấu giá công khai, ngoài quy định hiện hành, nghị định mới bổ sung quy định đối với các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước và một số DN hoạt động trong lĩnh vực đặc biệt khi thực hiện CPH mà phương án CPH thuộc thẩm quyền phê duyệt của Thủ tướng Chính phủ thì người đứng đầu bộ, ngành, địa phương quyết định lựa chọn sở giao dịch chứng khoán, hoặc thuê tổ chức tài chính trung gian để thực hiện đấu giá.

Ngoài ra, nghị định cũng bổ sung chính sách ưu đãi cho người lao động trong DN CPH. Theo đó, những DN thực hiện CPH đã tiến hành các thủ tục cần thiết theo phương án CPH đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, nhưng chưa thực hiện được IPO trong thời gian 90 ngày, kể từ ngày có quyết định phê duyệt phương án CPH thì DN được bán trước cổ phần cho người lao động, tổ chức công đoàn trong DN với giá bán cổ phiếu bằng 60% giá khởi điểm trong phương án CPH đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Chênh lệch giữa giá bán cho người lao động, cho tổ chức công đoàn (nếu có) so với mệnh giá cổ phần được trừ vào giá trị phần vốn nhà nước khi quyết toán tại thời điểm DN chính thức chuyển thành công ty cổ phần.

Hoan Nguyễn - Bùi Quyền (TH&CL)