Trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 6, Quốc hội Khóa XIII, Quốc hội đã nghe và thảo luận về Dự thảo Luật Đầu tư công. Theo đánh giá của Chính phủ, thực tế quản lý đầu tư công trong thời gian qua cho thấy nhiều lãng phí, thất thoát nhưng lãng phí lớn nhất là do chủ trương đầu tư không đúng, không hiệu quả. Theo các đại biểu Quốc hội, cần quy trách nhiệm, có chế tài mạnh trong việc xảy ra tham nhũng đầu tư công.

Theo đó, tình trạng các công trình xây dựng cơ bản được triển khai tràn lan với số vốn “khủng” hơn nhiều so với thực tế thị trường, đang diễn ra ở hầu hết các tỉnh, thành phố. Không ít nơi coi các khoản đầu tư công là một cách “giải ngân” thay vì mục đích ý nghĩa của các công trình, hạng mục. “Miếng bánh ngân sách” vì thế mà bị chia nhỏ, thất thoát trong bối cảnh hụt thu của năm 2013.

Tại Tờ trình dự thảo Luật Đầu tư công do Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư  Bùi Quang Vinh trình bày, Chính phủ đánh giá thực tế quản lý đầu tư công trong thời gian qua cho thấy lãng phí, thất thoát có nhiều nguyên nhân khác nhau như buông lỏng quản lý, đầu tư dàn trải, tham nhũng, bớt xén trong thi công... nhưng lãng phí lớn nhất là do chủ trương đầu tư không đúng, không hiệu quả.

Nói về nguồn lực nhà nước bị sử dụng kém hiệu quả, đại biểu Võ Thị Dung cho hay: Thời gian qua, tham nhũng ở đầu tư công rất nhiều. Nếu không kiểm soát được điều này là có tội với người dân, với cử tri. Do đó, nguyên tắc đầu tư công phải nêu mạnh mẽ việc sử dụng đúng mục đích, công khai, minh bạch tài chính quốc gia và luật cần có một chương riêng để quy định cụ thể về giám sát cộng đồng, quyền hạn của cộng đồng.

Ủng hộ phải có Luật Đầu tư công, Phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội TP. HCM Trần Du Lịch cho rằng: “Quan điểm của tôi là luật này quản lý toàn bộ dòng vốn của Nhà nước hoặc nguồn ngân sách nhà nước không phân biệt đó là ai, nếu sử dụng là bị chi phối. Hiện tại, chúng ta không kiểm soát được đầu tư. Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư, nhưng lại không nhìn thấy cụ thể một khoản nào. Chúng ta nói là quyết định đầu tư sai, vậy ai là người chịu trách nhiệm? Ai quyết định cuối cùng là người chịu trách nhiệm”.

Về điều này, Chính phủ cho biết, Luật Đầu tư công sẽ quy định rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan đến đề xuất, quyết định chủ trương đầu tư; lập, thẩm định, phê duyệt chương trình, dự án; theo dõi, đánh giá thực hiện kế hoạch, chương trình, dự án đầu tư công. Đồng thời, quy định rõ trách nhiệm và các chế tài xử lý vi phạm đối với các tổ chức, cá nhân, cũng như người đứng đầu các tổ chức, cơ quan có liên quan đến quản lý đầu tư công.

Sơn Đình