Đồng bộ giải pháp để nâng sức cạnh tranh nông sản
Nhiều thị trường xuất khẩu lớn như Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU), Đài Loan (Trung Quốc), Thái Lan, Mỹ... đang tăng cường kiểm soát mức dư lượng tối đa (MRL) thuốc bảo vệ thực vật trong nông sản. Cùng với đó, các quy định về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật (SPS) liên tục được điều chỉnh, đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với hoạt động sản xuất và xuất khẩu của Việt Nam.
Thực tế cho thấy, quá trình xét duyệt mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói vẫn còn mất nhiều thời gian. Trong khi đó, nhiều trường hợp các nước nhập khẩu gửi cảnh báo về lô hàng vi phạm sau thời điểm xuất khẩu khá lâu, gây khó khăn cho công tác truy xuất nguồn gốc do không còn mẫu đối chứng hoặc thông tin cảnh báo chưa đầy đủ.
Đây là những thách thức đòi hỏi ngành nông nghiệp Lâm Đồng phải chủ động hoàn thiện quy trình quản lý, kiểm soát chất lượng nông sản ngay từ khâu sản xuất nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.
Để nâng cao hiệu quả sản xuất và xuất khẩu, đồng thời xây dựng nền nông nghiệp phát triển toàn diện, bền vững và hiện đại, Lâm Đồng xác định trọng tâm là phát triển nông nghiệp thông minh, nông nghiệp công nghệ cao và nông nghiệp hữu cơ tuần hoàn, hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm nông nghiệp công nghệ cao của cả nước.
Theo đó, tỉnh sẽ tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý và kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật đối với các ngành hàng chủ lực như rau, hoa, cà phê, thanh long, sầu riêng, mắc ca... Đây đều là những sản phẩm có diện tích canh tác và sản lượng lớn, giữ vai trò quan trọng trong kim ngạch xuất khẩu nông sản của địa phương.
Các cơ quan chuyên môn sẽ tăng cường phổ biến kịp thời quy định của các nước nhập khẩu đến doanh nghiệp, hợp tác xã và người sản xuất thông qua tập huấn, hội thảo, hệ thống thông tin điện tử; đồng thời xây dựng các mô hình sản xuất ứng dụng công nghệ cao để nhân rộng, hướng dẫn người dân áp dụng.
Bên cạnh đó, ngành nông nghiệp sẽ đẩy mạnh vận động nông dân áp dụng các tiêu chuẩn sản xuất được chứng nhận như VietGAP, GlobalGAP, 4C, Rainforest Alliance; mở rộng triển khai nhật ký sản xuất điện tử nhằm minh bạch hóa thông tin và phục vụ truy xuất nguồn gốc nhanh chóng, chính xác. 
Tăng cường số hóa quản lý, kiểm soát chặt vùng trồng và mở rộng thị trường xuất khẩu
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là đẩy mạnh số hóa dữ liệu doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia xuất khẩu; phối hợp với các địa phương rà soát, chuẩn hóa hồ sơ đăng ký, đồng thời triển khai đồng bộ hệ thống quản lý mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói.
Cùng với đó, các cơ quan chức năng sẽ tăng cường kiểm tra tại vùng sản xuất và cơ sở đóng gói, tập trung lấy mẫu phân tích dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, kiên quyết đình chỉ hoặc thu hồi mã số đối với các trường hợp vi phạm quy định kỹ thuật, sử dụng sai mã số hoặc không duy trì điều kiện sản xuất an toàn theo quy định.
Việc hướng dẫn quy định về kiểm dịch thực vật, quy trình đóng gói, bảo quản cũng sẽ được tổ chức ngay tại các vùng chuyên canh trọng điểm nhằm nâng cao năng lực tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp. Song song đó, tỉnh tiếp tục tăng cường phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các cơ quan chuyên môn, hải quan và các đơn vị liên quan để kịp thời tháo gỡ khó khăn trong hoạt động xuất khẩu.
Đồng thời, tỉnh kiến nghị các cơ quan Trung ương tiếp tục đẩy mạnh đàm phán mở cửa thị trường, cập nhật sớm các thay đổi về quy định SPS của nước nhập khẩu; đề xuất đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và tăng cường phối hợp cung cấp thông tin cảnh báo sớm đối với các lô hàng vi phạm để địa phương chủ động truy xuất nguồn gốc, khắc phục kịp thời.
Việc triển khai đồng bộ các giải pháp trên không chỉ góp phần kiểm soát hiệu quả dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, nâng cao uy tín nông sản Lâm Đồng trên thị trường quốc tế mà còn tạo nền tảng để xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, xanh, an toàn và phát triển bền vững, đáp ứng yêu cầu hội nhập và mục tiêu đưa Lâm Đồng trở thành trung tâm nông nghiệp công nghệ cao hàng đầu cả nước.
Hoàng Phương (t/h)
