Hiện nay, diện tích chuối toàn tỉnh đạt gần 7.000 ha, là một trong số ít cây ăn quả của Phú Thọ có khả năng xuất khẩu. Sản phẩm chuối của tỉnh hiện được tiêu thụ tại nhiều thị trường như Trung Quốc, EU, Mỹ, Nhật Bản…
Theo ngành nông nghiệp, cây chuối đang mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nông dân Phú Thọ. Hiện năng suất bình quân đạt hơn 27,3 tấn/ha, sản lượng khoảng 167 nghìn tấn/năm. Các giống chủ lực gồm chuối tiêu, chuối tây và một số giống địa phương; thu nhập bình quân trên 350 triệu đồng/ha/năm, lợi nhuận sau chi phí ước khoảng 250 triệu đồng/ha/năm.
Từ năm 2018 đến nay, trước việc Trung Quốc siết chặt quy định nhập khẩu trái cây, trong đó có chuối, UBND tỉnh đã chỉ đạo ngành nông nghiệp và các địa phương có diện tích chuối lớn triển khai nhiều giải pháp tổ chức lại sản xuất theo chuỗi giá trị. Trọng tâm là hướng dẫn cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói cho doanh nghiệp, hợp tác xã, đáp ứng yêu cầu xuất khẩu chính ngạch sang các thị trường quốc tế.
Song song với đó, các hợp tác xã và doanh nghiệp trồng chuối đẩy mạnh đầu tư thâm canh, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng, sản lượng phục vụ xuất khẩu. Đến nay, toàn tỉnh đã cấp 9 mã số vùng trồng xuất khẩu và 38 mã số vùng trồng nội địa cho cây chuối, với tổng diện tích gần 1.800 ha; tỷ lệ áp dụng IPM đạt trên 70%.
Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Quỳnh Lâm (xã Bản Nguyên) hiện quản lý hơn 40 ha chuối, trong đó 6 ha sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP và 15,7 ha đã được cấp mã số vùng trồng xuất khẩu sang EU. Nhờ phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa, 250 hộ thành viên có thu nhập ổn định và cao hơn so với trồng lúa, ngô truyền thống.
Theo ông Hán Quang Vinh – Giám đốc Hợp tác xã, trước đây việc trồng chuối còn manh mún, tự phát, khó đáp ứng yêu cầu thị trường. Từ khi xây dựng kế hoạch sản xuất bài bản, áp dụng VietGAP và được cấp mã số vùng trồng, giá trị sản phẩm được nâng lên, góp phần cải thiện thu nhập và đời sống của người dân.
Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã thí điểm mô hình ứng dụng khoa học kỹ thuật nâng cao năng suất, chất lượng chuối tại huyện Lâm Thao với 7 hộ của HTX tham gia. Mô hình sử dụng phân bón hữu cơ, chế phẩm sinh học và thuốc BVTV thảo mộc, hạn chế tối đa vật tư hóa học.
Theo đánh giá của các hộ, việc áp dụng kỹ thuật mới giúp đất tơi xốp hơn, cây chuối sinh trưởng tốt, bệnh vàng lá giảm rõ rệt; đồng thời tiết kiệm chi phí nhờ tự ủ phân hữu cơ, tự chế thuốc BVTV thảo mộc. Kết quả phân tích mẫu đất, nước, quả đều đạt tiêu chuẩn an toàn; năng suất chuối tiêu đạt trên 513 tạ/ha, chuối Tây khoảng 423 tạ/ha, với lợi nhuận lần lượt 315 triệu đồng/ha và 297 triệu đồng/ha.
HTX Nông nghiệp Thượng Nông (xã Tam Nông) là một trong những đơn vị sớm xuất khẩu chuối chính ngạch sang Trung Quốc. Để đáp ứng yêu cầu thị trường, HTX tuân thủ nghiêm các quy định về an toàn thực phẩm, đóng gói và truy xuất nguồn gốc; đồng thời tận dụng vỏ cây chuối sau thu hoạch để sơ chế tơ xuất khẩu, góp phần giảm phụ phẩm và gia tăng giá trị cho cây chuối.
Theo đồng chí Nguyễn Trường Giang – Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, chuối là mặt hàng có dư địa xuất khẩu lớn của Phú Thọ. Thời gian tới, ngành nông nghiệp sẽ phối hợp với các địa phương xây dựng vùng sản xuất chuối tập trung tại các huyện dọc sông Hồng như Lâm Thao, Cẩm Khê, Thanh Ba, Tam Nông, Hạ Hòa…, trong đó việc xây dựng và mở rộng mã số vùng trồng được xác định là nhiệm vụ then chốt nhằm đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và mở rộng thị trường xuất khẩu.
Chi Chi (t/h)
