Năm 2025, tổng kế hoạch vốn ngân sách nhà nước giao cho tỉnh là 35,94 nghìn tỷ đồng. Trong đó, vốn ngân sách Trung ương 11,33 nghìn tỷ đồng; vốn ngân sách địa phương 23,61 nghìn tỷ đồng; vốn kế hoạch năm 2024 chuyển tiếp sang năm 2025 là 5,63 nghìn tỷ đồng. Khối lượng vốn lớn, phạm vi dự án rộng, đặt ra yêu cầu cao đối với công tác tổ chức thực hiện và giải ngân.
Trước yêu cầu tháo gỡ các điểm nghẽn trong triển khai đầu tư công, nhất là tại các dự án trọng điểm, UBND tỉnh đã chủ động kiện toàn bộ máy chỉ đạo, thành lập các tổ công tác chuyên sâu và giao trách nhiệm cụ thể cho từng lãnh đạo phụ trách. Việc điều hành được thực hiện linh hoạt thông qua các cuộc làm việc định kỳ, qua đó kịp thời xử lý những khó khăn phát sinh. Song song với đó, tỉnh tập trung rà soát, bàn giao dự án và sắp xếp lại các chủ đầu tư phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Các khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai đầu tư công, nhất là liên quan đến thủ tục đầu tư, giải phóng mặt bằng, đất đai, giá vật liệu xây dựng và bãi đổ thải đã được tỉnh tập trung chỉ đạo xử lý theo hướng đồng bộ, quyết liệt. Trọng tâm là rà soát, tháo gỡ điểm nghẽn tại các dự án chậm tiến độ, trong đó ưu tiên cao cho 62 dự án tồn đọng, dừng thi công kéo dài nhiều năm nhằm sớm khơi thông nguồn lực đầu tư.
Nhờ đó, nhiều công trình, dự án quy mô lớn đã hoàn thành và đưa vào khai thác, phát huy hiệu quả, tiêu biểu như Nhà Văn hóa Nghệ thuật tỉnh; hồ chứa nước Cánh Tạng; tuyến giao thông liên vùng kết nối đường Hồ Chí Minh với Quốc lộ 70B, Quốc lộ 32C (Phú Thọ – Yên Bái); hệ thống kênh mương hồ Ngòi Giành; kè bảo vệ bờ tả sông Thao; đường Thanh Thủy – Thanh Sơn; cùng các tuyến giao thông liên vùng kết nối đường tỉnh 321B – Quốc lộ 70B – IC11 – Khu du lịch Ao Giời – Suối Tiên và Đền Mẫu Âu Cơ.
Ở cấp cơ sở, công tác tiếp nhận và quản lý các dự án ĐTC được triển khai nhanh chóng, bảo đảm đúng quy định, góp phần đẩy nhanh tiến độ giải ngân. Điển hình như xã Thanh Ba đã tiếp nhận 115 dự án chuyển từ cấp huyện và 27 dự án bàn giao từ cấp xã.
Ông Khuất Năng Thắng – Phó Chủ tịch UBND xã Thanh Ba cho biết, các dự án sau khi tiếp nhận đều được địa phương quản lý chặt chẽ và triển khai theo đúng tiến độ. UBND xã đã trình HĐND xã ban hành danh mục kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021–2025, kế hoạch đầu tư công năm 2025, đồng thời điều chỉnh các kế hoạch trung hạn và hằng năm cho phù hợp với điều kiện thực tiễn. Việc phân công Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công quản lý dự án, cùng với chủ động tháo gỡ các vướng mắc trong quá trình triển khai, đã góp phần bảo đảm tiến độ và chất lượng giải ngân vốn đầu tư công trên địa bàn.
Qua đó, công tác đầu tư công tạo động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của xã Thanh Ba. Các lĩnh vực công nghiệp, dịch vụ tiếp tục phát triển tích cực; thu ngân sách nhà nước trên địa bàn năm 2025 đạt 63,32 tỷ đồng, tăng 59% so với kế hoạch. Môi trường đầu tư, kinh doanh ngày càng được cải thiện, thu hút sự quan tâm của nhiều doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Trên phạm vi toàn tỉnh, việc đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công đã tạo động lực quan trọng cho phát triển hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông và các dịch vụ hỗ trợ sản xuất. Hệ thống hạ tầng ngày càng đồng bộ, khả năng kết nối được cải thiện rõ rệt, qua đó góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và sức hấp dẫn của môi trường đầu tư.
Nhờ đó, các nguồn lực đầu tư ngoài ngân sách tiếp tục đổ mạnh vào địa bàn tỉnh. Năm 2025, Phú Thọ thu hút khoảng 1,2 tỷ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), đạt 114,2% kế hoạch và tăng 38,5% so với năm 2024. Vốn đầu tư từ khu vực doanh nghiệp trong nước (DDI) ước đạt 220 nghìn tỷ đồng, gấp 3,3 lần so với năm trước.
Cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn cũng ghi nhận sự gia tăng cả về số lượng và quy mô. Toàn tỉnh có khoảng 4.500 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới, đạt 128,6% mục tiêu đề ra, tăng 44,2% so với cùng kỳ, với tổng vốn đăng ký trên 40 nghìn tỷ đồng, tăng 29,1%. Bên cạnh đó, khoảng 1.000 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động sản xuất, kinh doanh, tăng 25% so với năm 2024.
Bước sang năm 2026, tổng nguồn vốn đầu tư công của tỉnh dự kiến đạt khoảng 22 nghìn tỷ đồng, trong đó ngân sách Trung ương 2.700 tỷ đồng và ngân sách địa phương 19.200 tỷ đồng, với mục tiêu giải ngân đạt 100%. Đây là năm đầu tiên triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm 2026–2030 và kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026–2030, đòi hỏi các cấp, ngành khẩn trương phân bổ, chi tiết hóa nguồn vốn cho từng dự án, công trình, bảo đảm đầu tư công sớm phát huy hiệu quả, tạo nền tảng cho mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng và giải ngân vốn đầu tư công, UBND các cấp cùng các cơ quan, đơn vị tiếp tục tổ chức thực hiện dự toán ngân sách nhà nước năm 2026 đúng quy định pháp luật; tăng cường điều hành chi ngân sách theo hướng chặt chẽ, tiết kiệm và hiệu quả. Đồng thời, tỉnh chú trọng nâng cao chất lượng công tác chuẩn bị đầu tư, kịp thời khắc phục tình trạng chậm triển khai dự án, chậm giải ngân vốn. Ngay từ đầu năm, UBND tỉnh đã giao cụ thể chỉ tiêu vốn đầu tư công cho từng chủ đầu tư và địa phương để làm cơ sở tổ chức thực hiện.
Việc giải ngân kịp thời nguồn vốn đầu tư công không chỉ bảo đảm tiến độ các dự án, công trình trọng điểm mà còn tạo sức lan tỏa tích cực đối với phát triển kinh tế – xã hội. Qua đó, góp phần củng cố niềm tin của doanh nghiệp và người dân vào năng lực điều hành của chính quyền, đồng thời tạo nền tảng vững chắc để tỉnh tiếp tục thu hút các nguồn lực đầu tư, thúc đẩy tăng trưởng bền vững trong giai đoạn tiếp theo.
Chi Chi (t/h)
