Thực tế thị trường ghi nhận sự trỗi dậy của các ứng dụng ngân hàng số như Cake by VPBank, Timo Digital Bank hay VCB Digibank trong việc thu hút dòng tiền nhàn rỗi. Đơn cử, mức lãi suất huy động trực tuyến tại một số thời điểm có thể đạt tới 9,6% một năm đối với các gói ưu đãi có điều kiện, cao hơn đáng kể so với mức chào mời khoảng 8,5 đến 8,7% ở kênh quầy cho kỳ hạn 12 tháng. Cùng với tính an toàn pháp lý ngày càng được củng cố, việc thực hiện toàn bộ giao dịch từ xa giúp người gửi tiết kiệm bỏ qua các khâu thủ tục giấy tờ trực tiếp.
Số liệu từ Ngân hàng Nhà nước cho thấy chiều sâu số hóa của toàn hệ thống đã đạt bước tiến lớn khi hàng loạt nghiệp vụ cốt lõi như mở tài khoản thanh toán, gửi tiền tiết kiệm có kỳ hạn, phát hành thẻ, chuyển tiền và cấp tín dụng đều có thể tiến hành trực tuyến hoàn toàn. Tại nhiều tổ chức tín dụng, tỷ trọng giao dịch xử lý trên kênh số đã vượt ngưỡng 90%.
Một lợi thế cạnh tranh nổi bật khác của ngân hàng số là khả năng chia nhỏ giá trị tiền gửi, cho phép tích lũy định kỳ từ các khoản tiền rất nhỏ. Cơ chế này không chỉ kích thích thói quen tiết kiệm ở giới trẻ mà còn huy động hiệu quả nguồn tiền phân tán trong dân cư vốn trước đây chỉ nằm yên dưới dạng tiền mặt hoặc tài khoản vãng lai. Về phía các nhà băng, mỗi giao dịch thanh toán hay tích lũy đều bổ sung thêm dữ liệu giá trị về hành vi tài chính, mở đường cho việc phân phối chéo các sản phẩm bảo hiểm, đầu tư hay dịch vụ gia tăng.
Ở chiều giải ngân tín dụng, số hóa đang giải quyết điểm nghẽn lớn cho khối doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) cùng các hộ kinh doanh cá thể. Bà Đỗ Thu Hồng, Trưởng phòng Quản lý gia sản thuộc Công ty Tư vấn đầu tư và Quản lý tài sản FIDT đánh giá, dữ liệu về dòng tiền, tần suất luân chuyển vốn và lịch sử thanh toán điện tử là cơ sở bổ sung quan trọng để nhà băng thẩm định khách hàng, thay vì phụ thuộc cứng nhắc vào báo cáo tài chính hay lịch sử tín dụng truyền thống. Khi quy trình xét duyệt được tự động hóa, thời gian giải ngân được rút ngắn tối đa, đưa dòng vốn đi thẳng vào hoạt động sản xuất kinh doanh với chi phí hợp lý nhờ cắt giảm được bộ máy chi nhánh cồng kềnh.
Đặc biệt, nền tảng số giúp ngành ngân hàng mở rộng tập khách hàng sang các nhóm lao động tự do (freelancer) hoặc người kinh doanh độc lập (solopreneur). Dù sở hữu dòng tiền đều đặn, nhóm này trước đây thường bị từ chối cấp hạn mức tín chấp do thiếu hợp đồng lao động dài hạn hay bảng lương cố định. Việc chuyển đổi từ phương pháp thẩm định dựa trên nghề nghiệp sang phân tích dòng tiền thực tế và hành vi tiêu dùng giúp ngân hàng mạnh dạn cấp thẻ tín dụng hoặc các khoản vay nhỏ phù hợp. Đồng thời, các tính năng thông minh tích hợp trên ứng dụng như phân loại chi tiêu, thống kê ngân sách tự động vừa hỗ trợ người dùng quản lý tài chính cá nhân, vừa tạo điều kiện để nhà băng cá nhân hóa sản phẩm dịch vụ theo đúng khuôn khổ bảo vệ dữ liệu cá nhân hiện hành.
Tâm An
