Theo Cục Đường bộ Việt Nam, nhiều đoạn QL1 qua Hà Tĩnh được đưa vào khai thác từ nhiều năm trước, quy mô đường cấp III, mặt cắt ngang hẹp, không còn đáp ứng nhu cầu lưu thông khi lưu lượng phương tiện gia tăng nhanh chóng.

Các đoạn tuyến này cũng chưa đồng bộ với quy mô 4 làn xe trên QL1 các tỉnh Bắc Trung Bộ, dẫn đến ùn tắc cục bộ, tai nạn giao thông, thời gian vận chuyển kéo dài, ảnh hưởng tới chất lượng vận tải và môi trường đầu tư.

Vì vậy đầu tư nâng cấp, mở rộng QL1 qua Hà Tĩnh là yêu cầu cấp thiết và mang tính chiến lược, gắn với mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, toàn diện của địa phương cũng như mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số của cả nước.

Theo đó, dự án mở rộng một số đoạn trên QL1 qua địa bàn tỉnh Hà Tĩnh gồm tuyến tránh thành phố Hà Tĩnh (cũ), từ Km 0+000 đến Km 16+326, dài hơn 16km và tuyến tránh thị xã Kỳ Anh (cũ), từ Km 560+830 đến Km 589+660, dài khoảng gần 29km. Tổng chiều dài hai đoạn tuyến hơn 45km, có tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 3.700 tỷ đồng, nguồn vốn ngân sách nhà nước trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.

Một đoạn tuyến tránh TP Hà Tĩnh (cũ), tỉnh Hà Tĩnh
Một đoạn tuyến tránh TP Hà Tĩnh (cũ), tỉnh Hà Tĩnh

Theo phương án được đề xuất, mặt cắt ngang tuyến chính rộng khoảng 20,5m, gồm 4 làn xe cơ giới, mỗi làn rộng 3,5m, cùng dải phân cách, dải an toàn và lề gia cố. Hướng tuyến cơ bản giữ nguyên theo QL1 hiện hữu nhằm tận dụng kết cấu hạ tầng và hạn chế phát sinh giải phóng mặt bằng.

Đáng chú ý, phương án đầu tư được lựa chọn trên cơ sở vừa tính đến quy hoạch phát triển của địa phương, vừa căn cứ nhu cầu vận tải dự báo. Hai đoạn tuyến được thiết kế theo tiêu chuẩn đường cấp III đồng bằng và đường phố chính thứ yếu, với tốc độ thiết kế 60 - 80km/h.

Cục Đường bộ Việt Nam kiến nghị tách phần giải phóng mặt bằng, tái định cư thành các tiểu dự án và giao địa phương làm chủ đầu tư để triển khai thực hiện.

Theo kế hoạch được nêu trong hồ sơ, chủ trương đầu tư dự kiến được phê duyệt trong quý III/2026, dự án đầu tư và thiết kế được thực hiện trong năm 2027, khởi công năm 2027 và hoàn thành, đưa vào khai thác năm 2030.

Việc đầu tư nâng cấp QL1 qua Hà Tĩnh sẽ hoàn thiện hạ tầng giao thông huyết mạch, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống người dân, thu hút đầu tư và hiện thực hóa mục tiêu quy hoạch tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn 2050.

Dự án cũng sẽ nâng cao năng lực khai thác, chất lượng phục vụ vận tải, giảm nguy cơ mất an toàn giao thông, đồng thời phát huy hiệu quả các dự án đang và sẽ được triển khai trên trục QL1.

Khánh Trình