Sản lượng tăng, bài toán khai thác đặt ra rõ hơn
Thị trường hàng không tiếp tục tăng trưởng, nhưng thách thức không chỉ nằm ở việc đáp ứng lượng khách ngày càng lớn mà còn ở khả năng khai thác hiệu quả hệ thống hạ tầng hiện hữu. Báo cáo sơ kết 9 tháng năm 2026 của ACV cho thấy toàn mạng lưới đã phục vụ 94,1 triệu lượt hành khách, tăng 8,6% so với cùng kỳ năm trước. Sản lượng hàng hóa đạt 1,4 triệu tấn, tăng 9,8%, trong khi số lượt cất, hạ cánh đạt 568.445, tăng 7,1%.
Đáng chú ý, lượng hành khách quốc tế đạt 36 triệu lượt, tăng 10,8%. Riêng quý III, toàn mạng lưới phục vụ 33,1 triệu lượt khách, tăng 12,7%; sản lượng cất, hạ cánh đạt gần 199.000 lượt, tăng 11,5%. Những con số này cho thấy nhu cầu đi lại tiếp tục gia tăng, đồng thời đặt ra yêu cầu tối ưu hóa quy trình phục vụ và điều phối hoạt động bay tại các cảng hàng không.
Một trong những giải pháp đang được triển khai là mô hình phối hợp ra quyết định tại cảng hàng không (A-CDM), nhằm cải thiện khả năng dự báo, điều phối nguồn lực và tổ chức khai thác chuyến bay. Tại Nội Bài, tỷ lệ chuyến bay đúng giờ đạt khoảng 71,5%, thời gian lăn ra của tàu bay giảm gần 1,5 phút mỗi chuyến. Tại Tân Sơn Nhất, thời gian lăn giảm trung bình 0,48-0,65 phút mỗi chuyến, góp phần tiết kiệm hơn 3,7 triệu USD chi phí nhiên liệu.
Hiệu quả khai thác vì vậy không chỉ được đo bằng số lượng hành khách hay chuyến bay, mà còn ở khả năng giảm thời gian chờ, tiết kiệm chi phí và sử dụng tốt hơn nguồn lực sân bay. Trong bối cảnh sản lượng tiếp tục đi lên, việc cải thiện quy trình vận hành và ứng dụng công nghệ sẽ là một trong những yếu tố quan trọng để hệ thống cảng hàng không đáp ứng nhu cầu mà không làm gia tăng áp lực lên hạ tầng.
Long Thành và yêu cầu đầu tư đồng bộ
Song song với tối ưu hóa khai thác hiện hữu, ACV đang tập trung nguồn lực cho các dự án hạ tầng, trong đó trọng tâm là Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Theo Chủ tịch Hội đồng quản trị ACV Nguyễn Cao Cường, doanh nghiệp đang tăng cường nhân lực, thiết bị và tổ chức thi công tăng ca, tăng kíp trong giai đoạn nước rút. Mục tiêu không chỉ là hoàn thành công trình mà còn bảo đảm sự đồng bộ giữa hạ tầng, thiết bị, công nghệ, quy trình và nguồn nhân lực trước khi đưa vào vận hành.
Hệ thống công nghệ thông tin và truyền thông (ICT) phục vụ Long Thành cũng đang được tập trung triển khai để đáp ứng các mốc thử nghiệm, tiếp quản và chuẩn bị khai thác. Đây là khâu quan trọng bởi năng lực của một cảng hàng không mới không chỉ phụ thuộc vào công trình xây dựng mà còn ở khả năng phối hợp giữa các hệ thống kỹ thuật và tổ chức vận hành thực tế.
Ngoài Long Thành, ACV tiếp tục triển khai nhiều dự án khác trên mạng lưới. Đường cất, hạ cánh và đường lăn tại Cảng hàng không quốc tế Liên Khương đã hoàn thành, đưa vào khai thác trở lại từ ngày 19/8/2026. Các dự án mở rộng, nâng cấp Cảng hàng không Cà Mau, nhà ga hàng hóa, Nhà ga T2 và sân đỗ tại Cảng hàng không quốc tế Cát Bi cũng đang được triển khai nhằm bổ sung năng lực khai thác.
Cùng với đầu tư xây dựng, ACV đẩy mạnh ứng dụng căn cước công dân gắn chip, VNeID mức độ 2, sinh trắc học và thu phí không dùng tiền mặt. Doanh nghiệp cũng tăng cường kiểm soát các nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn khai thác như chim, động vật hoang dã và thiết bị bay không người lái (UAV).
Ở khía cạnh môi trường, ngày 9/9/2026, Nội Bài đạt chứng nhận Airport Carbon Accreditation cấp độ 1. Trong khi đó, việc lãnh đạo ACV tham gia Ban điều hành toàn cầu của Hội đồng sân bay quốc tế (ACI World) trong tháng 9/2026 mở thêm cơ hội hợp tác và tiếp cận kinh nghiệm quản trị quốc tế.
Với sản lượng hành khách và hàng hóa tiếp tục tăng, yêu cầu đặt ra đối với ACV là chuyển hóa đà tăng trưởng thành năng lực phục vụ bền vững. Tiến độ đầu tư, hiệu quả khai thác, chuyển đổi số và khả năng bảo đảm an toàn sẽ quyết định mức độ sẵn sàng của mạng lưới trước nhu cầu thị trường, đặc biệt khi Long Thành tiến gần giai đoạn vận hành.
Minh Thành (t/h)
