Chế biến, chế tạo dẫn dắt đà tăng
Theo Cục Thống kê, IIP tháng 8/2026 tăng 1,5% so với tháng trước và tăng 14,4% so với cùng kỳ năm 2025. Tính chung 8 tháng, sản xuất công nghiệp tăng 11,9%, cho thấy đà phục hồi không chỉ diễn ra trong một vài tháng mà đang hình thành xu hướng mở rộng sản xuất tương đối rõ nét.
Trong cơ cấu tăng trưởng, ngành chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vị trí trung tâm. Chỉ số sản xuất của khu vực này 8 tháng tăng 12,5%, đóng góp 9,6 điểm phần trăm vào mức tăng chung của toàn ngành công nghiệp.
Đây là yếu tố đáng chú ý bởi chế biến, chế tạo là khu vực có khả năng tạo giá trị gia tăng và liên kết với nhiều ngành khác. Khi đơn hàng và công suất sản xuất tăng, nhu cầu nguyên vật liệu, logistics, năng lượng, lao động và dịch vụ hỗ trợ cũng có xu hướng tăng theo.
Nhiều ngành công nghiệp cấp II ghi nhận mức tăng cao. Sản xuất kim loại tăng 22,4%; đồ uống tăng 16,4%; xe có động cơ tăng 15,9%; thiết bị điện tăng 14,6%; sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học tăng 13,9%.
Các ngành sản xuất giường, tủ, bàn, ghế tăng 12,7%; sản phẩm từ khoáng phi kim loại khác tăng 12,6%; sản phẩm từ cao su và plastic tăng 12,3%.
Những con số này cho thấy đà tăng đang diễn ra ở nhiều nhóm sản xuất, từ công nghiệp cơ bản đến các ngành điện tử, thiết bị và hàng tiêu dùng. Đây cũng là nền tảng quan trọng để khu vực công nghiệp tiếp tục đóng góp vào tăng trưởng chung trong những tháng cuối năm.
Đà tăng lan rộng, việc làm phục hồi
Không chỉ tăng về sản lượng, hoạt động công nghiệp còn ghi nhận sự cải thiện về nhu cầu lao động. Tính đến ngày 1/8/2026, số lao động đang làm việc trong các doanh nghiệp công nghiệp tăng 1% so với tháng trước và tăng 3,8% so với cùng thời điểm năm 2025.
Trong đó, lao động ngành chế biến, chế tạo tăng 1,4% so với cùng kỳ; ngành sản xuất và phân phối điện tăng 1,9%; ngành cung cấp nước, quản lý và xử lý rác thải, nước thải tăng 5%. Ngược lại, lao động trong ngành khai khoáng giảm 0,7%.
Sự gia tăng việc làm trong các doanh nghiệp công nghiệp cho thấy đà phục hồi sản xuất đang có tác động nhất định đến thị trường lao động, thay vì chỉ thể hiện trên các chỉ số sản lượng.
Ở cấp địa phương, IIP 8 tháng tăng tại cả 34 địa phương. Một số trung tâm công nghiệp ghi nhận tốc độ tăng rất cao trong lĩnh vực chế biến, chế tạo như Hà Tĩnh tăng 38%, Quảng Ninh tăng 31,8%, Ninh Bình tăng 26,1%, Nghệ An tăng 25,7%, Thái Nguyên tăng 22,6% và Phú Thọ tăng 22,1%.
Trong lĩnh vực sản xuất và phân phối điện, Hà Tĩnh tăng tới 51,4%, Phú Thọ tăng 18,7% và Bắc Ninh tăng 12,8%. Mức tăng này phần nào phản ánh nhu cầu năng lượng gia tăng cùng với quá trình mở rộng sản xuất.
Tuy nhiên, tốc độ tăng công nghiệp giữa các địa phương vẫn có sự khác biệt đáng kể. Những địa bàn có nền tảng chế biến, chế tạo, quy mô sản xuất lớn và thu hút được các dự án công nghiệp có lợi thế hơn trong việc duy trì tốc độ tăng cao.
Với IIP 8 tháng tăng 11,9%, công nghiệp đang tạo thêm một trụ cột quan trọng cho tăng trưởng kinh tế năm 2026. Thách thức trong giai đoạn cuối năm là duy trì đơn hàng, bảo đảm nguyên liệu và năng lượng, đồng thời tiếp tục tháo gỡ các điểm nghẽn về đầu tư, hạ tầng và thị trường.
Nếu giữ được tốc độ mở rộng sản xuất hiện nay, khu vực công nghiệp, đặc biệt là chế biến, chế tạo, sẽ tiếp tục đóng vai trò “đầu kéo”, vừa nâng sản lượng, vừa tạo việc làm và thúc đẩy các ngành kinh tế liên quan.
Nam Sơn (t/h)
