Nâng ngưỡng miễn thuế, hỗ trợ hộ kinh doanh
Việc nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh lên 1 tỷ đồng/năm đang tạo hiệu ứng tích cực, góp phần giảm áp lực tài chính cho hàng triệu hộ kinh doanh nhỏ lẻ.
Theo quy định mới, thay vì ấn định cứng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế, Quốc hội giao Chính phủ quyền điều chỉnh ngưỡng này phù hợp với thực tiễn. Trên cơ sở đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định 141, nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh lên 1 tỷ đồng/năm.
Theo số liệu từ Cục Thuế, cả nước hiện có khoảng 3,1 triệu hộ kinh doanh, trong đó hơn 80% có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm. Điều này đồng nghĩa với việc hơn 2,5 triệu hộ, cá nhân kinh doanh thuộc diện không phải nộp thuế theo ngưỡng mới.
Thực tế, nhiều hộ kinh doanh nhỏ đang chịu áp lực lớn từ chi phí nguyên vật liệu, mặt bằng và nhân công. Việc nâng ngưỡng miễn thuế được đánh giá là chính sách hỗ trợ thiết thực trong bối cảnh hoạt động kinh doanh còn nhiều khó khăn. Không chỉ nhóm hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng được hưởng lợi, những hộ có doanh thu vượt ngưỡng cũng kỳ vọng chính sách mới sẽ giúp giảm bớt áp lực tài chính, tạo điều kiện duy trì hoạt động ổn định.
Cân bằng lợi ích, chia sẻ rủi ro
Các chuyên gia đánh giá, ngưỡng doanh thu 1 tỷ đồng/năm tương đối phù hợp với bối cảnh hiện nay, khi chi phí sinh hoạt và vận hành kinh doanh đều tăng.
Theo phân tích, mức doanh thu 1 tỷ đồng/năm tương đương khoảng 83 triệu đồng/tháng, tức khoảng 2,7 triệu đồng/ngày. Đây chủ yếu là nhóm hộ kinh doanh nhỏ, mang tính dân sinh, biên lợi nhuận không cao. Việc nâng ngưỡng miễn thuế không chỉ giảm áp lực cho người kinh doanh mà còn thể hiện định hướng hỗ trợ khu vực kinh tế hộ phát triển ổn định, qua đó nuôi dưỡng nguồn thu bền vững cho ngân sách.
Đại diện cơ quan quản lý cho rằng, mức 1 tỷ đồng được tính toán trên cơ sở hài hòa lợi ích giữa Nhà nước và người nộp thuế, đồng thời cân nhắc chi phí tuân thủ thuế và chi phí quản lý thuế để bảo đảm hiệu quả thực thi chính sách. Chính sách này cũng được kỳ vọng tạo điều kiện để các hộ kinh doanh từng bước chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp bài bản, minh bạch hơn.
Ngăn chặn hành vi trục lợi chính sách
Bên cạnh tác động tích cực, việc nâng ngưỡng miễn thuế cũng đặt ra yêu cầu siết chặt quản lý nhằm ngăn ngừa hành vi lợi dụng chính sách để né thuế. Một trong những lo ngại được đặt ra là tình trạng chia tách hộ kinh doanh nhằm đưa doanh thu từng hộ xuống dưới ngưỡng 1 tỷ đồng để được miễn thuế.
Theo giới chuyên gia, việc xác định một hộ kinh doanh có thực sự độc lập hay không cần dựa trên nhiều yếu tố như nguồn vốn, tài sản, địa điểm kinh doanh, phương thức hoạt động và trách nhiệm pháp lý. Nếu các hộ dùng chung tài sản, nguồn vốn hoặc cùng tổ chức hoạt động kinh doanh nhưng tách thành nhiều hộ nhằm giảm nghĩa vụ thuế, cơ quan chức năng có cơ sở để kiểm tra, xử lý theo quy định.
Cơ quan thuế có thể đối chiếu dữ liệu từ đăng ký kinh doanh, cơ sở dữ liệu dân cư, địa điểm hoạt động và các nguồn thông tin liên quan để phát hiện dấu hiệu bất thường. Tuy nhiên, cũng cần phân định rõ giữa hành vi lợi dụng chính sách để trốn tránh nghĩa vụ thuế với những trường hợp tách hộ hợp pháp, bảo đảm thực thi chính sách đúng đối tượng, đúng mục tiêu.
Hỗ trợ trước mắt, kỳ vọng hiệu quả dài hạn
Theo tính toán, việc nâng ngưỡng miễn thuế có thể làm giảm thu ngân sách trong ngắn hạn. Tuy nhiên, chính sách này được kỳ vọng tạo thêm dư địa để hộ kinh doanh tích lũy vốn, mở rộng quy mô, từ đó đóng góp trở lại cho nền kinh tế theo hướng bền vững hơn.
Đáng chú ý, chính sách được áp dụng từ ngày 1/1/2026. Với những hộ, cá nhân kinh doanh đã kê khai, nộp thuế nhưng doanh thu cả năm không vượt ngưỡng 1 tỷ đồng, cơ quan thuế sẽ hướng dẫn điều chỉnh hồ sơ hoặc thực hiện hoàn trả theo quy định.
Phương Di
