Giảm chi phí toàn chuỗi để sản phẩm xanh đến gần người tiêu dùng

Dù nhận thức của người dân về bảo vệ môi trường ngày càng được nâng cao, sức mua đối với các sản phẩm xanh vẫn chưa tăng tương xứng. Một trong những nguyên nhân lớn nhất là giá bán của nhiều sản phẩm còn cao hơn hàng hóa truyền thống, khiến không ít người tiêu dùng vẫn ưu tiên yếu tố chi phí trong quyết định mua sắm.

Theo các chuyên gia, để thúc đẩy tiêu dùng xanh, giải pháp không nằm ở việc giảm giá trực tiếp mà phải bắt đầu từ việc tối ưu toàn bộ chuỗi cung ứng. Khi chi phí sản xuất, vận chuyển và phân phối được cắt giảm, sản phẩm xanh sẽ có mức giá cạnh tranh hơn, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận thị trường.

Tiêu dùng xanh chỉ có thể phát triển bền vững khi sản phẩm có giá thành cạnh tranh và dễ tiếp cận hơn với người tiêu dùng. Ảnh: VGP
Tiêu dùng xanh chỉ có thể phát triển bền vững khi sản phẩm có giá thành cạnh tranh và dễ tiếp cận hơn với người tiêu dùng. Ảnh: VGP

Ông Đinh Trọng Cường, Phó Trưởng phòng Quản lý thương mại (Sở Công Thương TP.HCM) cho biết, thành phố đang đẩy mạnh kết nối giữa nhà sản xuất, hợp tác xã và doanh nghiệp phân phối nhằm rút ngắn các khâu trung gian, đồng thời thúc đẩy ứng dụng thương mại điện tử và chuyển đổi số để giảm chi phí vận hành, tăng tính minh bạch trong truy xuất nguồn gốc.

Bên cạnh đó, các hệ thống bán lẻ được khuyến khích bố trí khu vực nhận diện riêng cho sản phẩm xanh, kết hợp triển khai các chương trình kích cầu và truyền thông tại điểm bán. Những giải pháp này không chỉ giúp nâng cao niềm tin của người tiêu dùng, mà còn tạo điều kiện để hàng hóa xanh hiện diện nhiều hơn trên thị trường.

Ở góc độ sản xuất, TP.HCM cũng đang thúc đẩy chuyển đổi các khu công nghiệp theo hướng sinh thái, khuyến khích doanh nghiệp áp dụng công nghệ tiết kiệm năng lượng, tái sử dụng tài nguyên và phát triển mô hình cộng sinh công nghiệp. Đây được xem là giải pháp lâu dài giúp doanh nghiệp giảm chi phí ngay từ đầu vào, qua đó nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm.

Xây dựng hệ sinh thái xanh từ sản xuất đến tiêu dùng

Theo các chuyên gia, tiêu dùng xanh không thể phát triển nếu chỉ dựa vào nỗ lực của người tiêu dùng mà cần sự tham gia đồng bộ của chính quyền, doanh nghiệp và hệ thống phân phối.

Đánh giá về xu hướng này, bà Andrea Sühl, Tổng Lãnh sự Đức tại TP.HCM cho rằng, quá trình chuyển đổi sang kinh tế tuần hoàn đã trở thành yêu cầu tất yếu đối với các nền kinh tế hướng đến phát triển bền vững. Doanh nghiệp cần thay đổi tư duy từ thiết kế sản phẩm, sử dụng nguyên liệu cho đến kéo dài vòng đời vật liệu nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn xanh ngày càng khắt khe.

Trong khi đó, các doanh nghiệp bán lẻ cũng đang đóng vai trò cầu nối giữa nhà sản xuất và người tiêu dùng. Tiêu biểu, Saigon Co.op triển khai Chiến dịch Tiêu dùng xanh 2026 với thông điệp "Triệu hành động xanh – Kích hoạt thị trường xanh", góp phần kết nối doanh nghiệp sản xuất xanh với hệ thống phân phối, đồng thời khuyến khích người dân sử dụng sản phẩm thân thiện môi trường và giảm rác thải nhựa.

Ông Nguyễn Ngọc Thắng, Phó Tổng Giám đốc Saigon Co.op nhận định, nếu trước đây tiêu dùng xanh chủ yếu dừng ở việc nâng cao nhận thức thì hiện nay cần tạo điều kiện để sản phẩm xanh được nhận diện rõ ràng và tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng. Khi sức mua tăng lên, doanh nghiệp sẽ có thêm động lực đầu tư vào sản xuất sạch, hình thành vòng tuần hoàn tích cực giữa sản xuất, phân phối và tiêu dùng.

Trong chiến lược phát triển dài hạn, TP.HCM xác định kinh tế tuần hoàn và tiêu dùng xanh là hai trụ cột quan trọng của mô hình tăng trưởng mới. Việc xây dựng hệ sinh thái liên kết giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng không chỉ góp phần bảo vệ môi trường mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, hướng tới mục tiêu phát triển kinh tế nhanh nhưng bền vững.

Minh Thành (t/h)