Cội nguồn của nhà trường bắt đầu từ ngày 30/7/1976, thời điểm Bộ trưởng Bộ Đại học và Trung học chuyên nghiệp ký Quyết định số 1087 thành lập Khoa Pháp lý trực thuộc Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Đây chính là cơ sở đào tạo và nghiên cứu khoa học pháp lý đầu tiên của nước Việt Nam thống nhất. Từ một đơn vị sơ khai chỉ có 1 giáo viên, 3 cán bộ quản lý phụ trách 76 sinh viên khóa đầu, Khoa Pháp lý đã từng bước vượt qua gian khó để đặt nền móng vững chắc cho nền luật học cách mạng. Sau các giai đoạn sắp xếp, đơn vị trở thành Khoa trực thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội vào năm 2000. Đến ngày 23/9/2022, Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 1124/QĐ-TTg thành lập Trường Đại học Luật trên cơ sở nâng cấp Khoa Luật, chính thức trở thành trường đại học thành viên thứ 9 của Đại học Quốc gia Hà Nội.
Ghi nhận những đóng góp bền bỉ cho sự nghiệp giáo dục và công cuộc xây dựng Nhà nước pháp quyền, Chủ tịch nước đã quyết định trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhất cho Trường Đại học Luật. Phần thưởng cao quý này tiếp nối các danh hiệu Huân chương Lao động hạng Ba nhận năm 1996 và hạng Nhì năm 2016. Tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Đoàn Trung Kiên đã thừa ủy quyền trao danh hiệu cao quý này cho ban giám hiệu nhà trường.
Phát biểu tại buổi lễ, PGS.TS Nguyễn Tiến Vinh, Hiệu trưởng Trường Đại học Luật nhấn mạnh, nửa thế kỷ qua là hành trình mang ý nghĩa to lớn, đánh dấu sự lớn mạnh của nhà trường song hành cùng công cuộc phát triển đất nước, sự nghiệp cải cách tư pháp và hoàn thiện thể chế pháp luật. Hiện nay đơn vị sở hữu đội ngũ cán bộ, giảng viên cơ hữu có trình độ học thuật cao nhất trong các cơ sở đào tạo luật tại Việt Nam. Tỷ lệ giảng viên có trình độ tiến sĩ trở lên đạt 71,42%, riêng đội ngũ giảng viên toàn thời gian có gần 90% đạt trình độ tiến sĩ và khoảng 43% được công nhận chức danh Giáo sư, Phó Giáo sư.
Về quy mô đào tạo, trường hiện có 3.935 cử nhân hệ chính quy, 587 sinh viên văn bằng hai, 901 sinh viên hệ vừa làm vừa học, cùng với 613 học viên cao học, 68 học viên chương trình liên kết quốc tế và 144 nghiên cứu sinh. Hệ thống ngành học bao gồm 4 chương trình cử nhân chính quy gồm Luật học chuẩn, Luật chất lượng cao, Luật Kinh doanh và Luật Thương mại quốc tế, bên cạnh 8 chương trình thạc sĩ nghiên cứu, 5 chương trình thạc sĩ ứng dụng và 6 chuyên ngành đào tạo tiến sĩ.
Toàn bộ các chương trình đại học và trên 60% chương trình thạc sĩ định hướng nghiên cứu đã hoàn thành kiểm định theo tiêu chuẩn quốc tế AUN-QA. Đáng chú ý, trong hai năm liên tiếp 2025 và 2026, lĩnh vực Luật của trường tiếp tục duy trì thứ hạng trong nhóm 351-400 thế giới theo bảng xếp hạng QS, là cơ sở đào tạo luật duy nhất tại Việt Nam góp mặt trong danh sách này.
Song song với nhiệm vụ giảng dạy, nhà trường là điểm tựa vững chắc trong nghiên cứu và phản biện chính sách. Trong 5 năm gần đây, đơn vị đã chủ trì 133 nhiệm vụ khoa học công nghệ các cấp, tổ chức hơn 240 hội thảo khoa học, xuất bản hàng trăm đầu sách cùng bài báo quốc tế. Trước thềm lễ kỷ niệm, ngày 19/9/2026, trường tổ chức thành công Diễn đàn Luật học mùa thu thường niên lần thứ VI với chủ đề Luật học Việt Nam nửa thế kỷ thành tựu và xu hướng phát triển trong kỷ nguyên mới.
Đánh giá cao vai trò của đơn vị, PGS.TS Nguyễn Hiệu, Phó Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội khẳng định: Trường Đại học Luật là mảnh ghép không thể thiếu để hoàn thiện mô hình đại học đa ngành, đa lĩnh vực. Trước yêu cầu phát triển của thời đại số, lãnh đạo Đại học Quốc gia Hà Nội đề nghị nhà trường tập trung thực hiện mục tiêu chiến lược đưa lĩnh vực Luật vươn lên nhóm 100 cơ sở giáo dục đại học hàng đầu thế giới vào năm 2035. Đồng thời, trường cần mở rộng các chương trình đào tạo liên ngành gắn với công nghệ, tài chính và thương mại toàn cầu, tiếp tục đẩy mạnh vai trò tư vấn phản biện, xứng đáng là địa chỉ tin cậy để Đảng, Quốc hội và Chính phủ đặt hàng các đề án nghiên cứu chiến lược phục vụ quốc gia.
Tâm An
