Cơ quan Trung ương của Hiệp hội Chống hàng giả & Bảo vệ thương hiệu Việt Nam
  • Click để copy

Bất động sản du lịch nông nghiệp: Chưa được định danh, khó phát triển mạnh

Các chuyên gia nhận định việc thiếu cả khung pháp lý, cơ chế lẫn cách định hình về việc kết hợp giữa sản xuất nông nghiệp với bất động sản đang là rào cản khiến cho phân khúc bất động sản du lịch nông nghiệp, dù được đánh giá rất có tiềm năng, nhưng khó phát triển mạnh.

Đây là thông tin được đưa ra tại Hội nghị giải pháp phát triển và xúc tiến đầu tư bất động sản du lịch nông nghiệp Việt Nam do Hiệp hội Bất động sản Việt Nam và Tổng cục Du lịch tổ chức chiều chiều 25/5 tại Hà Nội. Đây là lần đầu tiên một sự kiện bàn về các giải pháp và xúc tiến đầu tư bất động sản du lịch nông nghiệp quy mô được diễn ra, với mục tiêu có một chương trình hành động với các giải pháp kết nối nhằm tạo động lực, xung lực mới phục vụ phát triển du lịch nông nghiệp, nông thôn.

Những trở ngại về khung pháp lý ...

TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam cho biết, việc phát triển du lịch nông nghiệp và nông thôn dần trở thành một xu hướng phổ biến tại các vùng đất nông thôn, đặc biệt là tại các quốc gia có nền kinh tế nông nghiệp phát triển như Việt Nam. Phát triển du lịch nông nghiệp, nông thôn không chỉ đem lại lợi ích cho ngành du lịch, mà còn góp phần tăng giá trị cho vùng đất, đem lại cơ hội phát triển kinh tế và cải thiện đời sống cho cộng đồng địa phương.

TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam phát biểu tại hội nghị.
TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam phát biểu tại hội nghị.

“Để gia tăng giá trị vùng đất nhờ phát triển du lịch nông nghiệp, nông thôn, cần có chiến lược phát triển bền vững; phải dựa trên năng lực cốt lõi để tạo ra các sản phẩm du lịch mới và độc đáo, khác biệt và mang tính cạnh tranh cao”, ông Khôi chia sẻ.

Đây cũng là lý do, ông Khôi hy vọng Hội nghị tổ chức với mong muốn đồng hành cùng các doanh nghiệp bất động sản và địa phương, các ngành nhằm đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn thị trường bất động sản, trong đó có bất động sản nông – lâm – ngư nghiệp phục vụ ngành du lịch. Một trong các vấn đề quan trọng là: sự đồng bộ về luật, cơ chế chính sách đến quy hoạch và chương trình đầu tư phát triển, quản lý giữa các lĩnh vực: Du lịch – Bất động sản – Nông nghiệp – với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất.

Thực tế, trong thời gian gần, đây du lịch nông nghiệp và nông thôn đã trở thành một hình thức du lịch mới ở Việt Nam. Đây là hình thức du lịch mang tính bền vững, giúp bảo tồn và phát triển nền văn hóa, lịch sử, truyền thống của một vùng đất. Đồng thời, du lịch nông nghiệp và nông thôn cũng giúp tăng cường sự đa dạng hóa ngành du lịch, mở ra nhiều cơ hội kinh doanh mới cho người dân địa phương. Tuy nhiên, những trở ngại về khung pháp lý đã gây nhiều khó khăn cho lĩnh vực này. Do đó, cần rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện khung pháp lý về thị trường bất động sản nói chung và phân khúc bất động sản du lịch nông nghiệp nói riêng đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ.

PGS.TS. Nguyễn Quang Tuyến, Phó chủ tịch Hội đồng Trường kiêm Trưởng Khoa Pháp luật Kinh tế, Trường Đại học Luật Hà Nội cho biết, những loại hình du lịch nông nghiệp vẫn chủ yếu phát triển một cách tự phát, nhỏ lẻ, thiếu chiến lược quy củ, bài bản, chuyên nghiệp như các phân khúc bất động sản khác. Một trong những nguyên nhân là do thiếu hành lang pháp lý để điều chỉnh và khuyến khích các nhà đầu tư trong và ngoài nước có năng lực tham gia phát triển bất động sản du lịch nông nghiệp một cách bài bản, chuyên nghiệp, tạo cơ sở hạ tầng, cơ sở lưu trú nền tảng để thu hút và giữ chân du khách khi trải nghiệm, khám phá du lịch nông nghiệp.

Những loại hình du lịch nông nghiệp vẫn chủ yếu phát triển một cách tự phát, nhỏ lẻ, thiếu chiến lược quy củ, bài bản, chuyên nghiệp như các phân khúc bất động sản khác. (Ảnh minh họa)
Những loại hình du lịch nông nghiệp vẫn chủ yếu phát triển một cách tự phát, nhỏ lẻ, thiếu chiến lược quy củ, bài bản, chuyên nghiệp như các phân khúc bất động sản khác. (Ảnh minh họa).

Đơn cử, chế định pháp luật về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của Luật Đất đai năm 2013 chưa quy định cụ thể về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất nông nghiệp du lịch. Chế định này mới quy định về nguyên tắc, căn cứ, nội dung của quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; thẩm quyền lập, xét duyệt, điều chỉnh; lấy ý kiến nhân dân về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; công bố quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng nói chung…, mà chưa có các quy định khu biệt về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất du lịch, nông nghiệp.

Bên cạnh đó, đất du lịch, nông nghiệp chưa được định danh chính thức trong Luật Đất đai năm 2013. Điều 3 giải thích từ ngữ của luật này không đưa ra giải thích hiểu như thế nào là đất du lịch nông nghiệp. Điều 10 về phân loại đất cũng không quy định đất du lịch nông nghiệp được xếp vào nhóm đất nào theo tiêu chí phân loại đất của Luật là căn cứ vào mục đích sử dụng đất; theo đó, loại đất này được xếp vào nhóm đất nông nghiệp hay nhóm đất phi nông nghiệp.

“Chính vì không định danh, giải mã khái niệm đất du lịch nông nghiệp nên pháp luật đất đai hiện hành cũng chưa quy định cụ thể về việc đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; thẩm quyền cho phép chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất du lịch nông nghiệp. Mặt khác, câu hỏi được đặt ra là vậy đất du lịch nông nghiệp thuộc nhóm đất nông nghiệp hay nhóm đất phi nông nghiệp (là loại đất thương mại, dịch vụ). Pháp luật đất đai hiện hành chưa có lời giải cho câu hỏi này”, PGS.TS Nguyễn Quang Tuyến đặt vấn đề.

Đồng quan điểm, Ths. Nguyễn Văn Chung, Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho hay, hệ thống cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế trang trại nằm tản mạn ở nhiều văn bản nên gặp khó khăn trong việc triển khai và tiếp cận chính sách hỗ trợ trang trại. Một số hoạt động phi nông nghiệp kết hợp phát sinh như: Sơ chế, bảo quản, chế biến sản phẩm; lắp đặt hệ thống điện mặt trời phục vụ sản xuất; phát triển du lịch, nhưng chưa có quy định cụ thể cho việc xây dựng các công trình phục vụ sản xuất kinh doanh trên đất nông nghiệp và cho phép các trang trại được chuyển đổi từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp dẫn đến việc nhiều trang trại “lách luật” xây dựng các công trình “tạm bợ” vừa mất mỹ quan vừa hạn chế hiệu quả sử dụng.

Ông Chung cho biết, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã tham mưu xây dựng dự thảo Nghị định của Chính phủ về chính sách khuyến khích phát triển kinh tế trang trại. Ngày 22/8/2022 có văn bản xin ý kiến các Bộ, ngành, địa phương, các đơn vị liên quan và đăng tải trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ, Cổng thông tin điện tử Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Đến nay, dự thảo Nghị định đã được Bộ Tư pháp thẩm định và đang hoàn thiện để trình Chính phủ.

Theo đó, chính sách hỗ trợ khuyến khích phát triển kinh tế trang trại được phân thành 03 nhóm:

Một là, các chính sách ưu đãi, hỗ trợ theo quy định của pháp luật hiện hành mà trang trại được hưởng, liên quan đến: Đất đai; thuế; tín dụng; khoa học, công nghệ và môi trường; xúc tiến thương mại, xây dựng nhãn hiệu, thương hiệu sản phẩm, thương mại điện tử; liên kết theo chuỗi sản xuất nông nghiệp; khuyến nông; hỗ trợ mua máy, thiết bị, công nghệ phục vụ sản xuất, kinh doanh nông nghiệp; đào tạo nghề cho lao động nông thôn và các chính sách ưu đãi, hỗ trợ thuộc các Chương trình mục tiêu quốc gia, Chương trình, đề án, dự án phát triển nông nghiệp, nông thôn phù hợp khác nếu tại các văn bản quy định chính sách ưu đãi, hỗ trợ có đối tượng là chủ trang trại, trang trại hoặc cá nhân phù hợp nếu tại các văn bản quy định chính sách ưu đãi, hỗ trợ có đối tượng là chủ trang trại, trang trại hoặc cá nhân phù hợp.

Hai là, các chính sách hỗ trợ riêng theo Nghị định gồm: Hỗ trợ chủ trang trại có trang trại có hoạt động tập trung đất nông nghiệp để mở rộng quy mô sản xuất; hỗ trợ ứng dụng công nghệ cao, chuyển đổi số, chuyển đổi sản xuất nông nghiệp theo hướng thích ứng thông minh với biến đổi khí hậu, phát triển bền vững; hỗ trợ phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn; hỗ trợ chứng nhận hoặc chứng nhận lại tiêu chuẩn sản xuất chất lượng an toàn, hỗ trợ về mã số vùng trồng và truy xuất nguồn gốc sản phẩm; hỗ trợ kết hợp hoạt động du lịch; hỗ trợ sản xuất, kinh doanh sản phẩm chủ lực của địa phương.

Ba là, hỗ trợ quy hoạch chi tiết và đầu tư công trình kết cấu hạ tầng giao thông, thủy lợi, điện, nước; hạ tầng logistic; hạ tầng tập kết nguyên vật liệu; hạ tầng sản xuất cây, con giống tập trung; hạ tầng phục vụ sơ chế, chế biến, bảo quản sản phẩm nông nghiệp; hạ tầng phục vụ quan trắc môi trường, chuyển đổi số để hình thành vùng sản xuất nông nghiệp tập trung cho các trang trại.

Tháo gỡ rào cản pháp lý để bất động sản du lịch  nông nghiệp phát triển 

Du lịch nông nghiệp (Farmsaty) là chỗ ở, nơi nghỉ dưỡng cho du khách khi đến với trang trại để trải nghiệm các công việc hằng ngày của một người nông dân, tận hưởng không gian yên tĩnh, tham gia vào các hoạt động của nông trại.

Bản chất của Farmstay phải là một nông trại thực thụ (không phải các mảnh vườn nhỏ kèm theo những căn nhà được phân lô trong một dự án).

Tại Farmstay khách du lịch có thể thử làm nông dân, trực tiếp tham gia vào canh tác, nuôi trồng, chăn nuôi gia súc, gia cầm, cấy - gặt lúa, trồng cây ăn quả hay rau xanh…(Ảnh minh họa)
Tại Farmstay khách du lịch có thể thử làm nông dân, trực tiếp tham gia vào canh tác, nuôi trồng, chăn nuôi gia súc, gia cầm, cấy - gặt lúa, trồng cây ăn quả hay rau xanh… (Ảnh minh họa).

Tại Farmstay khách du lịch có thể thử làm nông dân, trực tiếp tham gia vào canh tác, nuôi trồng, chăn nuôi gia súc, gia cầm, cấy - gặt lúa, trồng cây ăn quả hay rau xanh… Những sản phẩm thu hoạch được có thể sử dụng làm nguyên liệu nấu ăn tại nơi nghỉ dưỡng.

Chủ nhân của Farmstay sẽ nhận được một khoản tiền từ việc cung cấp nơi ở, dịch vụ trải nghiệm nông nghiệp và bán sản phẩm từ nông trại cho du khách. Một dịch vụ du lịch nông nghiệp ấn tượng là một Farmstay tạo ra trải nghiệm của khách hàng xuất phát từ chính tình yêu, sự am tường và thấu hiểu đối với thiên nhiên, cây trồng của người chủ trang trại.

PGS. TS Nguyễn Quang Tuyến - Phó Chủ tịch Hội đồng Trường kiêm Trưởng Khoa Pháp luật Kinh tế, Trường Đại học Luật Hà Nội cho rằng, loại hình du lịch nông nghiệp chưa được đề cập cụ thể, nổi bật trong các quy định về tài nguyên du lịch, về hoạt động du lịch; quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân hoạt động phát triển du lịch nông nghiệp; cơ chế, chính sách hỗ trợ, ưu đãi đối với tổ chức, hộ gia đình, cá nhân phát triển du lịch nông nghiệp; chính sách khuyến khích phát triển du lịch nông nghiệp; hợp tác quốc tế trong phát triển du lịch nông nghiệp…, chưa được Luật Du lịch quy định cụ thể. Đây cũng là rào cản pháp lý cho loại hình du lịch này phát triển.

Nhà nước cần nhanh chóng rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện khung pháp lý về thị trường bất động sản nói chung và phân khúc thị trường bất động sản du lịch nông nghiệp nói riêng, đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ. (Ảnh minh họa)
Nhà nước cần nhanh chóng rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện khung pháp lý về thị trường bất động sản nói chung và phân khúc thị trường bất động sản du lịch nông nghiệp nói riêng, đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ. (Ảnh minh họa).

Để thúc đẩy bất động sản du lịch nông nghiệp phát triển, PGS. TS Nguyễn Quang Tuyến cho rằng, Nhà nước cần nhanh chóng rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện khung pháp lý về thị trường bất động sản nói chung và phân khúc thị trường bất động sản du lịch nông nghiệp nói riêng, đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ.

Khi hoàn thiện, sửa đổi Luật Đất đai, Luật Kinh doanh Bất động sản…, cần bổ sung một số điều tạo cơ sở pháp lý nền tảng cho bất động sản du lịch nông nghiệp vận hành, phát triển thông suốt, đồng bộ, lành mạnh, sau đó cụ thể hóa hơn bằng các nghị định, thông tư hướng dẫn thi hành.

Phát triển du lịch nông thôn là một định hướng quan trọng trong chiến lược phát triển du lịch Việt Nam cũng như trong Chương trình Mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021 - 2025. Việc triển khai Chương trình đồng bộ, hiệu quả với kỳ vọng tạo ra bước ngoặt, sự chuyển biến tích cực cho phát triển du lịch nông thôn, thực sự trở thành động lực góp phần vào chuyển dịch cơ cấu kinh tế và phát triển bền vững khu vực nông thôn

Đến hết năm 2022, cả nước đang có 580 điểm du lịch được công nhận, và gần 1.500 điểm du lịch khác đang hoạt động khai thác, trong đó có khoảng 70% điểm du lịch tại khu vực nông thôn, khai thác đặc trưng đời sống, canh tác, văn hóa nông nghiệp.

Đây là những một tiềm năng vô cùng lớn, cần có sự khai thác hiệu quả và chỉ đạo, định hướng đúng đắn để phát triển du lịch nông thôn bền vững, nâng cao đời sống cho chính cộng đồng cư dân và phát triển kinh tế địa phương.

Để phát triển du lịch nông thôn bền vững, tận dụng các tiềm năng, cơ hội, đồng thời bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống và môi trường sinh thái, du lịch nông thôn, bên cạnh việc hoàn thiện cơ chế chính sách bất động sản nông nghiệp, theo đại diện Vụ Lữ hành - Tổng cục Du lịch, các địa phương cần tập trung phát triển du lịch tại các địa bàn có điều kiện thuận lợi, khai thác thế mạnh nổi trội của khu vực nông thôn, tránh tình trạng phát triển theo phong trào; ưu tiên đầu tư phát triển các điểm du lịch nông thôn đồng bộ và hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch trong sự kết nối được với các tuyến điểm du lịch trên địa bàn, trong vùng và với các trung tâm du lịch và thị trường nguồn khách.

Bên cạnh đó, phát triển hệ thống sản phẩm du lịch nông thôn có chất lượng, sáng tạo, khác biệt về văn hóa, cảnh quan sinh thái dựa trên lợi thế của từng địa phương, phù hợp với nhu cầu của thị trường. Phát triển sản phẩm du lịch nông thôn gắn với các thị trường mục tiêu, trong đó có thị trường khách du lịch nội địa.

Đồng thời, cần chú trọng khai thác chuỗi giá trị du lịch trên cơ sở liên kết với các ngành nghề, dịch vụ liên quan của khu vực nông thôn nhằm cung cấp đa dạng trải nghiệm cho du khách.

Khánh Yên

Bài liên quan

Tin mới

Một số cổ phiếu cần quan tâm ngày 13/6
Một số cổ phiếu cần quan tâm ngày 13/6

Một số cổ phiếu cần quan tâm phiên ngày 13/6 của các công ty chứng khoán.

Thông tin lịch sự kiện chứng khoán đáng chú ý ngày 13/6
Thông tin lịch sự kiện chứng khoán đáng chú ý ngày 13/6

Sự kiện chứng khoán đáng chú ý ngày 13/6 về các doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán.

Việt Nam là nước xuất khẩu chuối số 1 Trung Quốc
Việt Nam là nước xuất khẩu chuối số 1 Trung Quốc

Theo số liệu mới nhất do Tổng cục Hải quan Trung Quốc công bố, số lượng chuối xuất khẩu của Philippines sang Trung Quốc đã giảm 1/3 trong 4 tháng đầu năm nay. Theo đó, Việt Nam trở thành nguồn cung chuối lớn nhất của đất nước tỷ dân.

Đi đêm, về sáng sớm để tiết kiệm chi phí
Đi đêm, về sáng sớm để tiết kiệm chi phí

Theo đại diện của các hãng hàng không, để giảm giá vé máy bay trong dịp hè, nhiều hãng đã tăng cường các chuyến bay vào khung giờ muộn từ sau 21h hàng ngày. Bên canh đó, nhiều khách chấp nhận bay giờ không đẹp, đến khách sạn lúc gần nửa đêm, về nhà khi trời gần sáng, để tiết kiệm chi phí.

Hội Nạn nhân chất độc da cam TP. Hải Phòng sơ kết 6 tháng đầu năm 2024
Hội Nạn nhân chất độc da cam TP. Hải Phòng sơ kết 6 tháng đầu năm 2024

Ngày 12/6, tại Trung tâm Hội nghị TP. Hải Phòng, Hội Nạn nhân chất độc da cam thành phố tổ chức Hội nghị Ban chấp hành lần thứ hai, nhiệm kỳ IV (2023-2028), sơ kết công tác hội 6 tháng đầu năm 2024; thông qua hệ thống Quy chế, kế hoạch toàn khóa; bầu bổ sung chức danh Phó Chủ tịch Hội.

Bắc Ninh tăng cường bảo đảm an toàn giao thông đối với xe ô tô đưa đón học sinh
Bắc Ninh tăng cường bảo đảm an toàn giao thông đối với xe ô tô đưa đón học sinh

Tại Văn bản số 2051/UBND-XDCB, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh chỉ đạo tăng cường thực hiện các nhiệm vụ bảo đảm an toàn giao thông đối với xe ô tô đưa đón học sinh trên địa bàn tỉnh.