UBND tỉnh Hà Tĩnh vừa ban hành Kế hoạch số 443/KH-UBND triển khai thực hiện Quy hoạch cửa khẩu biên giới đất liền thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 trên địa bàn tỉnh. Kế hoạch nhằm cụ thể hóa Quyết định số 1201/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Quy hoạch cửa khẩu trên tuyến biên giới đất liền Việt Nam - Lào, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, tăng cường hợp tác với các tỉnh của nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào, đồng thời bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực biên giới.
Theo kế hoạch, Hà Tĩnh đặt mục tiêu xây dựng hệ thống cửa khẩu theo hướng hiện đại, xanh, sạch, từng bước phát triển cửa khẩu số, cửa khẩu thông minh; nâng cao năng lực quản lý, khai thác hiệu quả tiềm năng kinh tế cửa khẩu, tạo động lực thúc đẩy thương mại, dịch vụ, logistics và giao lưu hợp tác quốc tế, phù hợp với yêu cầu hội nhập.
Việc triển khai quy hoạch cửa khẩu được xác định phải phù hợp với pháp luật Việt Nam, các điều ước quốc tế; gắn với quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt, hợp tác toàn diện giữa Hà Tĩnh với các tỉnh Bolikhămxay, Khăm Muồn của nước bạn Lào. Quy hoạch cửa khẩu cũng phải bảo đảm yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội đi đôi với củng cố quốc phòng - an ninh, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia.
Trong giai đoạn 2026 - 2030, Hà Tĩnh tập trung nâng cấp cặp cửa khẩu phụ Sơn Hồng, tỉnh Hà Tĩnh - Nậm Xắc, tỉnh Bolikhămxay lên thành cửa khẩu chính. Đồng thời, tỉnh sẽ nâng cấp, đầu tư mới cơ sở hạ tầng, trang thiết bị tại cửa khẩu quốc tế Cầu Treo; hoàn thiện hạ tầng giao thông kết nối cửa khẩu với nội địa, các khu kinh tế trọng điểm, cửa khẩu phía Lào và khu vực cửa khẩu.
Tầm nhìn đến năm 2050, Hà Tĩnh định hướng mở cặp cửa khẩu phụ Động Trìm, tỉnh Hà Tĩnh - Maca, tỉnh Khăm Muồn. Cửa khẩu quốc tế Cầu Treo được ưu tiên đầu tư phát triển hạ tầng tương đương tiêu chuẩn các cửa khẩu hiện đại trong khu vực ASEAN, phấn đấu hình thành hệ thống cửa khẩu “xanh, sạch, số và thông minh”, đáp ứng yêu cầu hội nhập và phát triển bền vững.
Để thực hiện các mục tiêu trên, UBND tỉnh Hà Tĩnh giao nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành, đơn vị và địa phương liên quan. Sở Ngoại vụ chủ trì phối hợp thúc đẩy quan hệ hợp tác với các tỉnh của Lào, tham mưu các nội dung liên quan đến mở, nâng cấp cửa khẩu. Sở Tài chính tham mưu UBND tỉnh cân đối, bố trí nguồn ngân sách chi thường xuyên để bảo đảm cho các hoạt động triển khai thực hiện Quy hoạch cửa khẩu; bố trí nguồn vốn đầu tư công, huy động các nguồn lực khác để đầu tư xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng trong khu vực cửa khẩu.
Sở Xây dựng tham mưu phát triển hạ tầng giao thông, quy hoạch xây dựng khu vực cửa khẩu. Sở Công Thương triển khai các cơ chế, chính sách về xuất nhập khẩu, thương mại biên giới. Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Công an tỉnh và các lực lượng chức năng phối hợp bảo đảm quốc phòng, an ninh, quản lý xuất nhập cảnh và trật tự an toàn xã hội tại khu vực biên giới.
Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh chủ trì, phối hợp với các thành viên Tổ công tác liên ngành thúc đẩy phát triển và hợp tác cặp cửa khẩu quốc tế Cầu Treo - Nậm Phao để thúc đẩy triển khai các dự án nâng cấp hạ tầng khu vực cửa khẩu, trên lãnh thổ Việt Nam và trên lãnh thổ Lào; nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách nhằm phát huy tiềm năng, lợi thế của cặp cửa khẩu quốc tế Cầu Treo - Nậm Phao; nghiên cứu, đề xuất bổ sung quy hoạch, mở mới các khu kinh tế cửa khẩu khi đủ điều kiện theo quy định; điều hành việc phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành tại cửa khẩu quốc tế Cầu Treo theo hướng đồng bộ, thống nhất, đơn giản hóa thủ tục hành chính, từng bước nâng cấp, chỉnh trang khu vực cửa khẩu.
Các xã biên giới có trách nhiệm rà soát, điều chỉnh, lập quy hoạch khu vực cửa khẩu, lối mở biên giới; bố trí quỹ đất, đánh giá nhu cầu trao đổi hàng hóa và đề xuất phát triển các khu, điểm chợ biên giới phù hợp với quy hoạch và điều kiện thực tế.
Các sở, ngành, cơ quan, đơn vị, địa phương liên quan theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, phạm vi quản lý tổ chức thực hiện Kế hoạch trên theo quy định, đảm bảo hiệu quả; báo cáo kết quả thực hiện định kỳ hằng năm (trước 25/12) hoặc đột xuất khi có yêu cầu. Quá trình tổ chức thực hiện, trường hợp có khó khăn, vướng mắc, các đơn vị, địa phương phản ánh về Sở Ngoại vụ để được hướng dẫn, giải quyết; trường hợp phát sinh nội dung vượt thẩm quyền, Sở Ngoại vụ tổng hợp, báo cáo, tham mưu, đề xuất UBND tỉnh và cơ quan có thẩm quyền theo quy định
Việc triển khai Quy hoạch cửa khẩu biên giới đất liền là bước đi quan trọng nhằm phát huy tối đa lợi thế vị trí địa lý của Hà Tĩnh trên tuyến hành lang kinh tế Đông - Tây, nâng cao hiệu quả hoạt động của Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo, thúc đẩy thương mại biên giới, logistics và thu hút đầu tư.
Đồng thời, đây cũng là nền tảng để xây dựng hệ thống cửa khẩu hiện đại, đồng bộ, góp phần đưa Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo trở thành động lực tăng trưởng, tăng cường kết nối kinh tế giữa Hà Tĩnh với các tỉnh của Lào và khu vực ASEAN, giữ vững quốc phòng - an ninh trên tuyến biên giới trong giai đoạn phát triển mới.
Khánh Trình
