Bà Lê Thị Việt Nga - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN).
Bà Lê Thị Việt Nga - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo “Kinh tế tư nhân trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” do Tạp chí điện tử Kinh tế Chứng khoán Việt Nam phối hợp Hệ sinh thái truyền thông tài chính Người Quan Sát tổ chức.

Theo lãnh đạo UBCKNN, việc sửa đổi Luật Chứng khoán được xem là bước đi quan trọng nhằm hoàn thiện thể chế, mở rộng dư địa phát triển cho thị trường vốn trong giai đoạn mới, nhất là khi Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số trong giai đoạn 2026-2030.

Bà Lê Thị Việt Nga cho biết, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn duy trì được đà tăng trưởng cả về quy mô và chất lượng.

Giá trị giao dịch bình quân trên thị trường cổ phiếu hiện đạt khoảng 32.737 tỷ đồng mỗi phiên, tăng hơn 12% so với năm trước. Tổng giá trị niêm yết và đăng ký giao dịch ước đạt khoảng 2,795 triệu tỷ đồng, tương đương 21,8% GDP năm 2025. Vốn hóa thị trường đạt khoảng 10,5 triệu tỷ đồng, tương đương 82% GDP.

Số lượng tài khoản chứng khoán tiếp tục tăng mạnh, đạt khoảng 12,66 triệu tài khoản vào cuối quý I/2026, tăng khoảng 6% so với cuối năm 2025. Theo UBCKNN, điều này cho thấy niềm tin của nhà đầu tư đối với thị trường đang tiếp tục được củng cố.

Đáng chú ý, khả năng huy động vốn qua thị trường chứng khoán tăng mạnh trong ba năm gần đây. Năm 2023, tổng giá trị huy động vốn đạt hơn 424 nghìn tỷ đồng; năm 2024 tăng lên hơn 521 nghìn tỷ đồng; và năm 2025 đạt khoảng 744 nghìn tỷ đồng, tăng tới 42%.

Theo bà Nga, thị trường chứng khoán đang ngày càng khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng của nền kinh tế, góp phần giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

Đẩy mạnh nâng hạng thị trường, mở rộng dòng vốn quốc tế

Trong thời gian tới, UBCKNN sẽ tiếp tục rà soát, sửa đổi nhiều quy định nhằm tháo gỡ các “điểm nghẽn” cho thị trường. Ngoài sửa Luật Chứng khoán, cơ quan này cũng đang trình Chính phủ nhiều chính sách mới liên quan đến thị trường trái phiếu doanh nghiệp.

Các nội dung được nghiên cứu gồm cơ chế phát hành và giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trong nước và quốc tế, cơ chế bảo lãnh thanh toán trái phiếu, khung pháp lý cho trái phiếu xanh, trái phiếu bền vững và quy định phát hành trái phiếu cho các dự án PPP.

UBCKNN đồng thời cho biết sẽ tiếp tục thúc đẩy nâng hạng thị trường, mở rộng khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và hoàn thiện cơ chế vận hành theo chuẩn quốc tế.

Một trong những định hướng lớn là nghiên cứu mở rộng tỷ lệ sở hữu nước ngoài tại các ngành nghề không nhạy cảm, đồng thời triển khai hệ thống thanh toán bù trừ theo mô hình đối tác bù trừ trung tâm (CCP) nhằm nâng cao an toàn hệ thống và đáp ứng tiêu chuẩn nâng hạng thị trường.

Trước đó, Việt Nam đã được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi vào tháng 10/2025, mở ra cơ hội thu hút dòng vốn quốc tế quy mô lớn.

Bên cạnh hoàn thiện thể chế, UBCKNN cũng đặt trọng tâm vào việc phát triển nguồn hàng chất lượng cao cho thị trường. Cơ quan quản lý đang thúc đẩy hoạt động IPO gắn với niêm yết, đồng thời rút ngắn thời gian xử lý thủ tục từ 90 ngày xuống còn 30 ngày để doanh nghiệp sớm tiếp cận thị trường vốn.

Ngoài ra, cơ quan này cũng định hướng thu hút thêm doanh nghiệp FDI niêm yết, khuyến khích doanh nghiệp lớn tham gia thị trường, phát triển thêm các sản phẩm chứng khoán phái sinh và đa dạng hóa các công cụ đầu tư.

Theo lãnh đạo UBCKNN, hệ thống công nghệ thông tin KRX vận hành từ tháng 5/2025 đang tạo nền tảng để thị trường triển khai nhiều cơ chế giao dịch mới, hiện đại hóa hoạt động giám sát và nâng cao năng lực xử lý giao dịch.

Về phía doanh nghiệp, bà Lê Thị Việt Nga cho rằng khu vực tư nhân cần chuyển từ tư duy tiếp cận vốn thụ động sang chủ động huy động vốn qua thị trường chứng khoán.

Theo đó, doanh nghiệp cần tập trung chuẩn hóa quản trị theo thông lệ quốc tế, nâng cao minh bạch thông tin, xây dựng cấu trúc tài chính lành mạnh và chú trọng các tiêu chuẩn phát triển bền vững như ESG để tăng sức hút với nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Hậu Thạch (t/h)