Nghiên cứu do các chuyên gia an ninh mạng tại Đại học Northeastern phối hợp cùng tạp chí Consumer Reports tiến hành tại Trung tâm Kiểm định ô tô ở bang Connecticut. Nhóm tác giả đã tiến hành đo đạc lưu lượng dữ liệu trên 21 mẫu xe thuộc 19 thương hiệu cùng 30 ứng dụng di động liên kết trong khoảng thời gian từ tháng 10/2024 đến tháng 8/2025, theo dõi xuyên suốt từ trạng thái xe đứng yên, bật các tính năng tích hợp sẵn cho đến khi vận hành thực tế ở dải tốc độ từ 8 đến 72 km/h.
Kết quả thử nghiệm cho thấy có tới 19 trên tổng số 21 mẫu xe tự động kết nối và gửi dữ liệu về ít nhất một bên thứ ba thông qua giao thức Wi-Fi. Nhóm phương tiện chia sẻ thông tin nhiều nhất cho các đơn vị quảng cáo và phân tích gồm những cái tên như Cadillac Lyriq, Chevrolet Blazer, Lucid Air, Tesla Model 3 và Tesla Cybertruck. Việc xuất hiện đồng thời cả các hãng xe truyền thống lẫn những thương hiệu xe điện thế hệ mới phản ánh tình trạng thu thập và chia sẻ dữ liệu đang diễn ra phổ biến trên toàn ngành công nghiệp ô tô mà không phân biệt quy mô nhà sản xuất.
Mối lo ngại về an toàn thông tin càng gia tăng khi nhóm chuyên gia phân tích 30 ứng dụng di động đi kèm phương tiện. Có 28 trong số 30 ứng dụng được xác định gửi dữ liệu tới các công ty phân tích hoặc mạng lưới quảng cáo bên thứ ba. Khoảng một phần tư số ứng dụng được kiểm tra đã truyền đi các dữ liệu có khả năng nhận dạng danh tính cá nhân người dùng, bao gồm họ tên chủ phương tiện, số VIN và vị trí địa lý chuẩn xác. Khi số VIN bị ghép nối với tên tuổi và nơi ở, đơn vị tiếp nhận hoàn toàn có thể dựng lại hành trình di chuyển chi tiết mỗi ngày của từng chủ xe. Đơn cử, 4 ứng dụng thuộc tập đoàn General Motors gồm myCadillac, myChevrolet, myBuick và myGMC bị phát hiện đã ghép số VIN trực tiếp với địa chỉ email hoặc vị trí của khách hàng.
Danh sách các đơn vị tiếp nhận dữ liệu từ phương tiện và ứng dụng bao gồm hàng loạt tập đoàn công nghệ và quảng cáo trực tuyến hàng đầu thế giới như Google, Meta, Amazon, Microsoft, Snap, Pinterest và Yahoo. Dù một số nhà sản xuất ô tô khẳng định hợp đồng dịch vụ luôn có điều khoản cấm bên thứ ba bán lại dữ liệu hay khai thác sai mục đích, các nhà nghiên cứu cho biết người dùng và cơ quan độc lập rất khó kiểm chứng việc thực thi những cam kết bảo mật này từ bên ngoài.
Các chuyên gia an ninh mạng cũng chỉ ra thực tế rằng phần lớn tài xế thường bấm đồng ý một cách máy móc các điều khoản sử dụng khi cài đặt phần mềm trên xe mà không nắm rõ ranh giới chia sẻ quyền riêng tư. Dù nghiên cứu chỉ dừng lại ở phạm vi 21 mẫu ô tô và 30 ứng dụng, kết quả này là lời cảnh báo rõ ràng về số phận của các dữ liệu cá nhân sau khi rời khỏi hệ thống cảm biến của những chiếc xe kết nối internet hiện đại.
Tâm An
