Chi phí vay mua nhà và đầu tư bất động sản tăng
Theo báo cáo của Bộ Tài chính về tình hình kinh tế - xã hội tháng 8 và 8 tháng đầu năm 2026, đến ngày 20/8, lãi suất cho vay bình quân đối với các giao dịch phát sinh mới ở mức 8,93%/năm, tăng 0,85 điểm phần trăm so với cuối năm 2025.
Đáng chú ý, riêng lĩnh vực bất động sản, lãi suất cho vay phổ biến ở mức 10-12%/năm. Một số ngân hàng thương mại cổ phần có mức lãi suất cho vay bất động sản bình quân lên tới 14-15%/năm.
Mặt bằng lãi suất này khiến bài toán chi phí vốn trở thành yếu tố đáng lưu ý đối với thị trường địa ốc. Với người mua nhà sử dụng đòn bẩy tài chính, lãi suất cao đồng nghĩa số tiền phải trả hàng tháng tăng, qua đó có thể ảnh hưởng đến quyết định xuống tiền. Đối với doanh nghiệp, chi phí vốn tăng cũng tạo thêm áp lực lên dòng tiền, tiến độ triển khai dự án và khả năng hấp thụ vốn.
Không chỉ lãi suất cho vay tăng, mặt bằng huy động cũng đang chịu sức ép. Lãi suất tiền gửi bình quân của các giao dịch phát sinh mới đến ngày 20/8 ở mức 6,49%/năm, tăng 1,25 điểm phần trăm so với cuối năm 2025. Đáng chú ý, lãi suất huy động thực tế đối với kỳ hạn 12 tháng khoảng 8,8-9,5%/năm, cao hơn mức niêm yết.
Diễn biến này cho thấy chi phí huy động vốn của các ngân hàng đang gia tăng, trong bối cảnh nhu cầu tín dụng tiếp tục ở mức cao.
Tín dụng tăng nhanh, ngân hàng chịu áp lực thanh khoản
Đến ngày 22/8, dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế tăng 9,71% so với cuối năm 2025, trong khi huy động vốn chỉ tăng 7,97%. Khoảng cách giữa tốc độ tăng tín dụng và huy động vốn đặt thêm áp lực lên khả năng cân đối nguồn vốn của hệ thống ngân hàng.
Theo Bộ Tài chính, thanh khoản của các ngân hàng thương mại còn khó khăn, nhất là khi tín dụng thường có xu hướng tăng nhanh vào những tháng cuối năm. Để hỗ trợ thanh khoản, Ngân hàng Nhà nước đã liên tục chào mua giấy tờ có giá thông qua nghiệp vụ thị trường mở với kỳ hạn lên tới 91 ngày.
Từ đầu năm đến ngày 19/8, Ngân hàng Nhà nước đã mua giấy tờ có giá với tổng giá trị hơn 2 triệu tỷ đồng, lãi suất 4,5%/năm. Cơ quan quản lý đồng thời mở nhiều phiên giao dịch trong ngày và sử dụng công cụ hoán đổi ngoại tệ - đồng Việt Nam nhằm bổ sung thanh khoản cho hệ thống.
Trong bối cảnh đó, tín dụng vẫn được định hướng tập trung vào các lĩnh vực tạo động lực tăng trưởng như sản xuất, xuất khẩu, nông nghiệp, công nghệ cao, hạ tầng và nhà ở xã hội.
Đến ngày 23/8, có 12 ngân hàng thương mại đăng ký các chương trình tín dụng ưu đãi với tổng quy mô khoảng 408.000 tỷ đồng. Ngân hàng Nhà nước cũng tiếp nhận kiến nghị về cơ chế tín dụng cho khoảng 35 dự án lớn, với tổng nhu cầu vốn vay khoảng 1,7 triệu tỷ đồng.
Với thị trường bất động sản, việc điều hành lãi suất vì vậy sẽ tiếp tục là yếu tố quan trọng. Nếu mặt bằng lãi suất duy trì ở mức cao, khả năng tiếp cận vốn của người mua nhà và doanh nghiệp có thể chịu ảnh hưởng. Ngược lại, việc bổ sung thanh khoản và hướng tín dụng vào nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê có thể tạo thêm dư địa cho những phân khúc đáp ứng nhu cầu thực.
Bộ Tài chính đề nghị Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, cân bằng giữa kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng; đồng thời hướng tín dụng vào các lĩnh vực ưu tiên và kiểm soát chặt dòng vốn vào những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.
Minh Thành (t/h)
